Private veiligheid: de nieuwe wet in opmaak

Stand van zaken en context

De Ministerraad keurde na tweede lezing de nieuwe wet inzake de private veiligheid goed. Het ontwerp van deze nieuwe wet vloeit voort uit een grondige evaluatie van de huidige wetgeving zoals dit voorzien werd in het regeerakkoord. De wettekst wordt ter stemming neergelegd in het Parlement.

Deze nieuwe wet zal de huidige wet van 10 april 1990 volledig vervangen en voorziet in een gemoderniseerde en vereenvoudigde regelgeving inzake de materie van de private veiligheid.

Toepassingsgebied van de wet

De nieuwe wet behandelt volgende activiteitendomeinen:

  • private bewaking;
  • alarmen en alarmsystemen;
  • camerasystemen;
  • adviesverlening inzake veiligheid;
  • veiligheid bij openbare vervoersmaatschappijen;
  • maritieme veiligheid;
  • opleiding in deze domeinen.

Doelstellingen en krachtlijnen van de nieuwe wet

Inhoudelijk

De private veiligheidssector speelt vanuit haar specialisatie en opgebouwde expertise op het vlak van technologie en kennis van bewaking en beveiliging een belangrijke rol in het globale veiligheidsbeleid. In dit kader wordt de huidige regelgeving gemoderniseerd rekening houdend met een private sector dewelke een bijdrage kan leveren aan een geïntegreerde veiligheid. De nieuwe wet speelt in op komende marktontwikkeling en voorziet in een adequaat toezicht op de kwaliteit en betrouwbaarheid van de ondernemingen en personeel binnen de private veiligheid.

Vormelijk

Een meer leesbare wet waarbij een eenvoudig kader is opgebouwd rond duidelijke processen.

Structuur

De nieuwe wet is opgebouwd in een logische structuur waarbij volgende afzonderlijke onderdelen in hoofdstukken aan bod komen:

  1. De definities en het toepassingsgebied.
  2. De regels die betrekking hebben op ondernemingen en diensten.
  3. De regels die betrekking hebben op personen.
  4. De bevoegdheden, middelen en procedures.
  5. Enkele specifieke activiteitendomeinen.
  6. Controle en sancties.
  7. Slot-, opheffing- en overgangsbepalingen

Belangrijke wijzigingen ten aanzien van de huidige regelgeving

De nieuwe wet voorziet in een uitbreiding van de sector van de private veiligheid, de activiteiten en de bevoegdheden ervan:

Een nieuwe deelsector van de private veiligheid

De installateurs van camerasystemen worden in het voorontwerp opgenomen als een nieuwe deelsector van de private veiligheid.

13 bewakingsactiviteiten

Het voorontwerp van wet voorziet 13 verschillende bewakingsactiviteiten. Hierbij worden ook een aantal totaal nieuwe bewakingsactiviteiten voorzien zoals:

  • Sweepings: het doorzoeken van roerende of onroerende goederen  naar bv. wapens, drugs, of explosieven.
  • Bediening van technische middelen voor derden: bv. het besturen van drones of mobiele camerasystemen in opdracht van de politie.

3 soorten bevoegdheden

Het voorontwerp van wet voorziet 3 soorten bevoegdheden dewelke steeds gepaard gaan met specifieke regels of voorwaarden. Deze regels zorgen o.a. voor een vrijwaring van de fundamentele rechten van de burgers.

  • Generieke bevoegdheden: bevoegdheden die gelden bij de uitoefening van bewakingsactiviteiten ongeacht de omstandigheden. bv.:
    • Toegangscontrole van personen en bij niet publiek toegankelijke plaatsen van voertuigen.
    • Identiteitscontroles bij alle (nieuw) niet voor het publiek toegankelijke plaatsen.
    • Bewaking van de veiligheidsperimeter bij noodsituaties (nieuw).
    • Bewaking op de openbare weg in gelimiteerde gevallen.
  • Activiteitsgebonden bevoegdheden en/of verplichtingen: bevoegdheden waarover een bewakingsagent enkel beschikt indien hij een bepaalde bewakingsactiviteit uitoefent. bv.:
    • Winkelinspectie (het interpelleren van klanten die van diefstal worden verdacht)
    • Verkeersbegeleiding (de bewakingsagent heeft op dat moment ook de bevoegdheden als signaalgever)
    • Beveiligd vervoer (gebruik van ontwaardingssystemen)
    • Uitgaansmilieu (de activiteiten aan de in- of uitgang gebeuren in het gezichtsveld van camera’s, behalve in occasionele dansgelegenheden)
  • Situationele bevoegdheden: bevoegdheden waarover een bewakingsagent enkel beschikt op specifieke plaatsen of in specifieke situaties. bv.:
    • De systematische controle van en in de voertuigen bij het verlaten van sites waar nucleair materiaal wordt bewaard (nieuw).
    • Het zoeken naar onbevoegde personen op nucleaire sites of in bepaalde havenfaciliteiten (nieuw).

Een adequaat toezicht op kwaliteit en betrouwbaarheid

Gezien de bijkomende bevoegdheden die de private veiligheidssector krijgt en de nood aan garanties op vlak van kwaliteit en betrouwbaarheid, wordt er in het voorontwerp een bijzondere aandacht besteed aan de screening van de betreffende ondernemingen en hun personeel en aan hun vereiste opleiding.

Betreffende de screening, wordt het profiel waaraan men moet voldoen strenger en vormt iedere correctionele straf (m.u.v. veroordeling inzake verkeersinbreuken) voortaan een beletsel om in de sector te kunnen stappen. Een mogelijkheid tot preventieve schorsing wordt eveneens voorzien.

Betreffende de opleidingen zullen o.a. nieuwe functieprofielen voorzien worden en vereiste competenties bepaald worden. De opleidingen zullen erkend worden na controle en advies van een externe inspectie of van een certificatieorganisme.

Overgangsbepalingen

OPGELET: de wet van 10 april 1990 tot regeling van de private en bijzondere veiligheid blijft van kracht tot de inwerkingtreding van de nieuwe wet.

Gezien de significante wijziging van toepassingsgebied, bevoegdheden en uitoefenings- of vergunningsvoorwaarden én de absolute noodzaak aan continuïteit wordt een overgangssysteem voorzien bij de inwerkingtreding van de nieuwe wet:

  • verleende vergunningen aan ondernemingen, diensten en hun uitvoerend en leidinggevend personeel blijven geldig;
  • uitvoeringsbesluiten van de huidige (te vervangen) wet blijven van toepassing tot ze worden vervangen, op voorwaarde dat ze niet in strijd zijn met de nieuwe wet of het toepassingsgebied ervan wijzigen;
  • personen die momenteel voldoen aan de opleidings- en vormingsvoorwaarden worden geacht ook te voldoen aan deze voorwaarden bepaald in de nieuwe wet;
  • ondernemingen die activiteiten uitoefenen die vergunningsplichtig worden naar aanleiding van de nieuwe regelgeving kunnen deze activiteiten blijven uitoefenen tijdens de behandeling van hun vergunningsaanvraag.

Informatiesessies

Gezien de grondige veranderingen, de noodzaak aan correcte toepassing en de wens om kennis van de nieuwe regelgeving te bekomen zullen informatiesessies georganiseerd worden.

Deze sessies hebben tot doel de sleutelfiguren binnen private veiligheid inzicht te verschaffen in de nieuwe regelgeving, de wijzigingen ten aanzien van de oude wet en de praktische modaliteiten te bespreken. Doel is deze sessies te organiseren in de loop van de maanden mei en juni.